Καρκίνος Παχέος Εντέρου: Αυτός είναι ο μεγαλύτερος ένοχος για την πρόκλησή του

Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι μια κακοήθης νόσος η οποία παρουσιάζει σημαντική αύξηση συχνότητας εμφάνισης στον πληθυσμό τα τελευταία χρόνια, ειδικά στις δυτικές κοινωνίες. Απαντάται στατιστικά σε όλο και νεαρότερης ηλικίας ασθενείς χωρίς απαραίτητα να έχουν κληρονομικό ιστορικό.

Στον καρκίνο του παχέος εντέρου αναλογεί το μεγαλύτερο ποσοστό καρκίνων που σχετίζονται με την κακή διατροφή σύμφωνα με νεότερα στοιχεία.

Σχεδόν το 5,2% των καρκίνων που διαγνώστηκαν το 2015 θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί με καλύτερη διατροφή. Αυτό δείχνει έρευνα που δημοσιεύθηκε στο JNCI Cancer Spectrum η οποία υπολογίζει τον αριθμό, το ποσοστό και τον τύπο συγκεκριμένων καρκίνων οι οποίοι οφείλονται στην υπερκατανάλωση τροφών και ροφημάτων με πρόσθετη ζάχαρη.

Στη μελέτη εκτιμάται πως 80.110 νέες περιπτώσεις επιθετικού καρκίνου στις ΗΠΑ το 2015 οφείλονταν στις κακές διατροφικές επιλογές.

Πρόκειται για ένα ποσοστό το οποίο είναι συγκρίσιμο και σχεδόν στα ίδια επίπεδα με τον καρκίνο που προκύπτει από την κατανάλωση αλκοόλ ο οποίος κυμαίνεται μεταξύ του 4-6%.

«Τα ευρήματά μας υπογραμμίζουν την ευκαιρία να μειωθούν τα περιστατικά καρκίνου μέσω της βελτίωσης των τροφών που καταναλώνουμε», αναφέρει ο πρώτος συγγραφέας της έρευνας, Fang Fang Zhang.

Η αναφορά των ερευνητών σημειώνει ότι υπάρχουν πειστικά στοιχεία και ενδείξεις ότι μια διατροφή με υψηλή πρόσληψη επεξεργασμένου ή κόκκινου κρέατος και  χαμηλή σε δημητριακά ολικής άλεσης, γαλακτοκομικά, φρούτα και λαχανικά αυξάνει τον κίνδυνο για καρκίνο του στόματος, του φάρυγγα και του λάρυγγα, ενώ η κατανάλωση επεξεργασμένου κρέατος αυξάνει επίσης τον κίνδυνο για καρκίνο του στομάχου.

Οι ερευνητές μελέτησαν επίσης ζαχαρούχα ροφήματα λόγω των ήδη γνωστών συσχετισμών τους με την παχυσαρκία και 13 τύπους καρκίνου.

Τα κυριότερα ευρήματα της έρευνας αναφέρουν ότι:

Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είχε το μεγαλύτερο ποσοστό καρκίνων που σχετίζονται με τη διατροφή φτάνοντας το 38,3% όλων των  περιπτώσεων του 2015 που σχετίζονταν με τη διατροφή.

Η πρόσληψη δημητριακών ολικής άλεσης σε χαμηλά επίπεδα είχε συσχετιστεί με το μεγαλύτερο αριθμό και ποσοστό νέων περιπτώσεων καρκίνου, ενώ ακολουθήθηκε από τη χαμηλή πρόσληψη γαλακτοκομικών, την υψηλή κατανάλωση επεξεργασμένου κρέατος, τη χαμηλή πρόσληψη φρούτων και λαχανικών, την υψηλή πρόσληψη κόκκινου κρέατος και τέλος την υψηλή κατανάλωση ζαχαρούχων ροφημάτων.

Ο μεγαλύτερος αριθμός των περιστατικών καρκίνου που σχετίζονταν με την κακή διατροφή αφορούσε καρκίνο του παχέος εντέρου με 52.225 περιστατικά. Ακολουθήθηκε από καρκίνους του στόματος, του φάρυγγα και του λάρυγγα (14.421), καρκίνο της μήτρας (3.165), καρκίνο του μαστού (3.059), καρκίνο στους νεφρούς (2.017), καρκίνο του στομάχου (1.564) και καρκίνο του ήπατος (1.000).

Από τις περιπτώσεις καρκίνου που σχετίζονταν με τη διατροφή, σχεδόν το 16% αποδίδονταν και στην παχυσαρκία.

Επιδημιολογικά στοιχεία

Ο καρκίνος του παχέος εντέρου εμφανίζεται στους άνδρες με ελαφρά υψηλότερη συχνότητα σε σχέση με τις γυναίκες. Ο πιο συχνός τύπος είναι το αδενοκαρκίνωμα.

Παράγοντες κινδύνου

Γενετικοί παράγοντες που συμβάλουν στην εμφάνισή του.

Ασθενείς που έχουν ιστορικό πολυπόδων ή καρκίνου παχέος εντέρου και άτομα με μακροχρόνια ελκώδη κολίτιδα ή νόσο του Crohn.

Δείτε ακόμη:

Μελομακάρονα: Τα οφέλη και οι κίνδυνοι για την υγεία

Τα τρία χειμερινά φρούτα που «ξεμπλοκάρουν» τον μεταβολισμό

Άτομα με οικογενειακό ιστορικό καρκίνου παχέος εντέρου (παρουσία συγκεκριμένων γονιδίων ή μεταλλάξεων).

Περιβαντολογικοί παράγοντες που θεωρείται ότι συμβάλουν

• Η υπερβολική κατανάλωση κόκκινου κρέατος (περισσότερες από 3-4 φορές την εβδομάδα) και ζωικού λίπους.
• Κάπνισμα
• Παχυσαρκία και η έλλειψη σωματικής άσκησης
• Αλκοόλ

Συμπτώματα της νόσου

Τα συμπτώματα, σχετίζονται με τη θέση του όγκου στο έντερο, το μέγεθός του και το βαθμό της αλλοίωσης που έχει προκαλέσει. Αυτά μπορεί να είναι απόφραξη του εντέρου κυρίως στην αριστερή πλευρά του όπου ο αυλός του είναι και πιο στενός. Έτσι προκαλείται εμφάνιση επίμονης δυσκοιλιότητας ή αλλαγή στις συνήθειες του εντέρου.

Άλλα συμπτώματα μπορεί να είναι οι εντερικοί κολικοί, κόκκινο ανοικτό αίμα στις κενώσεις, απώλεια βάρους, αίσθημα ότι το έντερο δεν αδειάζει τελείως μετά την κένωση.

Διάγνωση του καρκίνου του παχέος εντέρου

Η διάγνωση της νόσου μπορεί να τεθεί:

• Με κολονοσκόπηση κατά τις οποίες γίνεται και λήψη βιοψίας για τη διάγνωση της νόσου.
• Με τη δοκιμασία ανίχνευσης αιμοσφαιρίνης στα κόπρανα, η οποία γίνεται εύκολα στο σπίτι.
• Με αξονική άνω και κάτω κοιλίας- Θώρακος με σκιαγραφικό από το στόμα και ενδοφλέβιο και πιθανώς PET CT scan.
• Τέλος εάν η νόσος αφορά το ορθό ή τον πρωκτό, σημαντικές εξετάσεις είναι η Μαγνητική τομογραφία.

Αντιμετώπιση του καρκίνου του παχέος εντέρου

Η αντιμετώπιση του καρκίνου του παχέος εντέρου είναι πολυπαραγοντική με την συμμετοχή πολλών Ιατρικών ειδικοτήτων, αλλά με κεντρικό το ρόλο της χειρουργικής αφαίρεσης.

Η θεραπεία του καρκίνου του παχέος εντέρου είναι η χειρουργική αφαίρεση του όγκου (κολεκτομή) και των λεμφαδένων της περιοχής. Συγκεκριμένα, αφαιρείται το κομμάτι του εντέρου που φέρει τον όγκο και στη συνέχεια γίνεται συρραφή (αναστόμωση), ώστε να επανέλθει η συνέχεια στον γαστρεντερικό σωλήνα.

Μπορούν να χρησιμοποιηθούν νέες χειρουργικές μέθοδοι;

Τα χειρουργεία αυτά στη μεγάλη τους πλειοψηφία τα εκτελούμε Λαπαροσκοπικά ή Ρομποτικά προσφέροντας στον ασθενή τα μέγιστα ποσοστά ίασης με βάση μια επαρκή ογκολογικά αφαίρεση και ταυτόχρονα απολαμβάνοντας όλα τα πλεονεκτήματα της ελάχιστα επεμβατικής χειρουργικής. Ο ασθενής πλέον έχει πολύ λιγότερο ποσοστό επιπλοκών των τραυμάτων του όπως μόλυνση τραυμάτων, μετεγχειρητικές κήλες κτλ. Ταυτόχρονα γίνεται εκτεταμένος λεμφαδενικός καθαρισμός για το καλύτερο ογκολογικό αποτέλεσμα.

Επικουρικές θεραπείες

Το εξαιρεθέν τμήμα αποστέλλεται για ιστοπαθολογική εξέταση, όπου και καθορίζεται το στάδιο της νόσου. Με βάση τη σταδιοποίηση της νόσου κρίνεται η αναγκαιότητα ή μη υποβολής του ασθενούς σε επικουρική χημειοθεραπεία ή/και ακτινοβολία στην περίπτωση του ορθού.

Αν η νόσος έχει βρεθεί σε προχωρημένο στάδιο κατά τη διάρκεια της αρχικής διάγνωσης τότε η σειρά των θεραπευτικών παρεμβάσεων μπορεί να αλλάξει με την χορήγηση νέο-επικουρικής χημειοθεραπείας πρώτα και έπειτα με τη διενέργεια χειρουργείου.

Οι μεταστάσεις πόσο συχνές είναι;

Στο παχύ έντερο η παρουσία μεταστάσεων δηλαδή η εξάπλωση του όγκου σε άλλα όργανα και συγκεκριμένα στο ήπαρ και στους πνεύμονες, αποτελεί ένδειξη προχωρημένης νόσου.

Οι εξελίξεις τόσο της ιατρικής επιστήμης όσο και της τεχνολογίας παρέχουν πλέον πολλές δυνατότητες για την αντιμετώπιση της μεταστατικής νόσου όπως:

• Χειρουργική εκτομή των μεταστάσεων
• Εξάχνωση (κάψιμο) των μεταστάσεων (RF Ablation)
• Εμβολισμός
• Χημειοεμβολισμός
• Χημειοθεραπεία
• Ακτινοβολία

Ποια είναι η μετεγχειρητική παρακολούθηση;

Ο ασθενής πρέπει να υποβάλλεται σε περιοδικό έλεγχο. Φυσική εξέταση του ασθενούς από τον ιατρό, μέτρηση των ηπατικών ενζύμων στο αίμα, αξονική τομογραφία κοιλίας και θώρακος, κολονοσκόπηση και μέτρηση ορισμένων καρκινικών δεικτών στο αίμα όπως το CEA και το CA19-9.

Πως μπορεί ο καρκίνος του παχέος εντέρου να προληφθεί ή να διαγνωσθεί έγκαιρα;

Για την πρόληψη του καρκίνου παχέος εντέρου:

1. Επιλέξτε μια διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά και ασβέστιο.
2. Αποφύγετε το κάπνισμα και την καθιστική ζωή.
3. Εντάξτε στη ζωή σας την τακτική άσκηση.
4. Διενέργεια διαγνωστικής προληπτικής κολονοσκόπησης από τα 45 έτη.
5. Σε υψηλού κινδύνου άτομα η κολονοσκόπηση συνιστάται από τα 35-40 έτη της ηλικίας τους.