Χριστούγεννα: Η ιστορία πίσω από το έθιμο της ανταλλαγής δώρων
Από πού προέκυψε το χριστουγεννιάτικο έθιμο της ανταλλαγής των δώρων; Κάποιοι ισχυρίζονται ότι σχετίζεται με τη μνήμη του Αγίου Νικολάου, ο οποίος θεωρείται ο προστάτης των παιδιών για την καθολική εκκλησία, όμως στην πραγματικότητα, η ανταλλαγή των δώρων είναι ένα έθιμο που χρονολογείται πολλά χρόνια πίσω, από τους αρχαίους πολιτισμούς των Αιγυπτίων και των Ελλήνων.
Για τους χριστιανούς, όλα ξεκίνησαν με τους τρεις μάγους που ακολούθησαν το λαμπρότερο αστέρι του ουρανού και ταξίδεψαν για να προσκυνήσουν το Θείο βρέφος. Εκεί οι “Μάγοι με τα δώρα”, ο Μελχιόρ, ο Κασπάρ και ο Βαλτάσαρ, προσέφεραν χρυσό, λιβάνι και αρωματική σμύρνα. Λιβάνι, σύμβολο της λατρείας που θα του έδειχνε ο κόσμος. Σμύρνα, το άρωμα που τοποθετούνταν στους νεκρούς και έδειχνε ότι ο Χριστός θα υπέφερε και θα πέθαινε. Η παράδοση αυτή φαίνεται όμως να ξεκίνησε πολύ παλαιότερα. Για τους αρχαίους πολιτισμούς των Αιγυπτίων και των Ελλήνων, τα δώρα ήταν ένας τρόπος ανάπτυξης νέων δεσμών ή εμπορικών σχέσεων. Στους αρχαίους πολιτισμούς, οι αρχηγοί αντάλλαζαν δώρα μεταξύ τους, για να εξασφαλίσουν την ειρήνη ανάμεσα στους λαούς τους, για να κερδίσουν την εύνοια κάποιου ξένου εισβολέα ή ακόμα και για να αποδείξουν την υποταγή τους και να διατηρήσουν το status quo.
Σύμφωνα με μελέτες που έχουν πραγματοποιηθεί, οι αρχαίοι Ρωμαίοι είχαν και εκείνοι τη δικιά τους εκδοχή των Χριστουγέννων, τα λεγόμενα Σατουρνάλια, κατά τη διάρκεια των οποίων τιμούσαν τον θεό Σατούρνο (Saturn), δηλαδή τον Κρόνο. Η γιορτή ξεκινούσε στις 17 Δεκεμβρίου και έληγε στις 23 Δεκεμβρίου, ώστε να συμπίπτει με το χειμερινό ηλιοστάσιο. Οι εορτασμοί περιελάμβαναν χορούς, υπαίθριες αγορές, λουκούλλεια γεύματα και ανταλλαγές μικρών, συμβολικών δώρων. Ακόμη και αν τα δικά μας Χριστούγεννα θυμίζουν ελάχιστα τα ρωμαϊκά Σατουρνάλια, έχουν αντλήσει στοιχεία, όπως το γιορτινό «πλούσιο» δείπνο και τα δώρα, τα οποία μας παραπέμπουν στη συγκεκριμένη γιορτή.
Στηριγμένος στο μύθο του Μέγα Βασιλείου, που στήριζε τους αδύναμους και τους φτωχούς διαθέτοντας όλη την περιουσία του, ο Άγιος Βασίλης έγινε το πιο μυθικό πρόσωπο των Χριστουγέννων. Ο Μέγας Βασίλειος ήταν ένας εύπορος ασκητής που έδωσε όλη του την περιουσία στους φτωχούς, κάνοντας ουσιαστικά πράξη τα λόγια του Θεανθρώπου «αγαπάτε αλλήλους». Στην υπόλοιπη Ευρώπη, ο Μέγας Βασίλειος ταυτίζεται με τον Άγιο Νικόλαο των Καθολικών, ο οποίος γιορτάζει στις 6 Δεκεμβρίου και από τον 16ο αιώνα και έπειτα, καθιερώθηκε ως ο «πατέρας των Χριστουγέννων» και των παιδιών. Όσο για την εικόνα του Santa Claus, όπως τη γνωρίζουμε περίπου σήμερα, δημιουργήθηκε από το αμερικάνικο περιοδικό Harper’s Weekly και τον Thomas Nast, το 1863.
Προτεινόμενα άρθρα
Σχετικά άρθρα
