δημόσιο-η-κυβέρνηση-πουλάει-αξιοκρ-1245384
ΔΗΜΟΣΙΟ | 11.10.2023 | 17:31

Δημόσιο: Η κυβέρνηση «πουλάει» αξιοκρατία στους διορισμούς διοικητών που θα διαλέγει ο υπουργός!

Η υπουργός Εσωτερικών Ν. Κεραμέως παρουσίασε την Τρίτη σχέδιο νόμου με το οποίο ισχυρίστηκε ότι τελειώνουν οι κυβερνητικοί διορισμοί διοικητών σε δημόσιους φορείς.

Η κ. Κεραμέως υποστήριξε ότι εισάγονται νέες διαδικασίες επιλογής διοικήσεων, προκειμένου να υπάρξει αξιοκρατία αλλά μετά από πολλές αναλύσεις κατά την παρουσίαση του νομοσχεδίου ανακοίνωσε ότι τον τελευταίο λόγο για την επιλογή του προσώπου θα τον έχει ο εκάστοτε υπουργός!!!

Το νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών το οποίο, εκτός από ένα νέο πλαίσιο επιλογής διοικήσεων σε πάνω από 500 φορείς του Δημοσίου, φέρνει και διαδικασίες διαρκούς αξιολόγησης, που θα οδηγούν στην οικονομική ανταμοιβή με τη μορφή μπόνους, έως και την παύση των διοικήσεων, εφόσον δεν επιτυγχάνονται οι στόχοι.

Το νομοσχέδιο αφορά περισσότερες από 600 θέσεις προέδρων, αντιπροέδρων, διοικητών, υποδιοικητών, διευθυνόντων και εντεταλμένων φορέων δημόσιων φορέων των οποίων η επιλογή διοικήσεων ανήκει στην κυβέρνηση. Αυτές οι διοικήσεις διορίζονται έως σήμερα από την κυβέρνηση. Το προωθούμενο νομοσχέδιο μοιάζει να «σπάει» τις εν λόγω απευθείας αναθέσεις (ουσιαστικά), με το υπουργείο Εσωτερικών να κάνει λόγο για μια «τομή» προς την «ενίσχυση της αξιοκρατίας και της διαφάνειας». Ο κυβερνητικός παράγοντας επιλογής, ωστόσο, παραμένει ισχυρός.

Οι ανεξάρτητοι παράγοντες (ΑΣΕΠ, Νομικό Συμβούλιο του Κράτους), όπως σημειώνει η «Εφημερίδα των Συντακτών» θα εμπλέκονται στη διαδικασία αλλά ως μειοψηφία, τη στιγμή που το βιογραφικό της κυβέρνησης Ν.Δ, δείχνει ότι χρησιμοποιεί την αξιοκρατία ως επίφαση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η περίπτωση του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης & Αυτοδιοίκησης (ΕΚΔΔΑ) – φορέας που εμπίπτει στο νέο πλαίσιο: από το 2019 η κυβέρνηση υποσχόταν διαγωνιστική διαδικασία και η «μεταβατική» πρόεδρος παρέμεινε στο αξίωμα για πάνω από δύο χρόνια, με την ευθύνη για τις καθυστερήσεις του διαγωνισμού να επιρρίπτονται από την κυβέρνηση στο ΑΣΕΠ. Οσον αφορά τη «μεταβατική» πρόεδρο, σήμερα είναι γενική γραμματέας Συντονισμού στην Προεδρία της Κυβέρνησης (Μαξίμου)…

Οι φορείς που εμπίπτουν στις διατάξεις του νομοσχεδίου θα ομαδοποιηθούν σε τρεις κατηγορίες: α) φορείς πανελλαδικής εμβέλειας (π.χ. ΕΟΠΥΥ, ΕΟΦ, ΥΠΕ), περίπου 190 θέσεις, β) φορείς ειδικού χαρακτήρα ή συγκεκριμένης γεωγραφικής εμβέλειας (π.χ. τοπικά αθλητικά κέντρα) περίπου 270 θέσεις, γ) νοσοκομεία, περίπου 160 θέσεις. Ανάλογα την κατηγορία, ομαδοποιούνται και οι επιτροπές επιλογής.

Στη στελέχωση των επιτροπών, όπως σημειώνει η «ΕΦΣΥΝ» πλειοψηφούν κυβερνητικά στελέχη. Ομάδα Α) ένα μέλος ΑΣΕΠ (πρόεδρος επιτροπής), ένας νομικός σύμβουλος του κράτους, ο γενικός γραμματέας του οικείου υπουργείου, ένας γενικός γραμματέας της Προεδρίας της Κυβέρνησης (Μαξίμου), ένας από τους γενικούς γραμματείς Δημόσιας Διοίκησης (Εσωτερικών) ή Οικονομικής Πολιτικής (Οικονομικών) εάν πρόκειται για ανώνυμη εταιρεία του Δημοσίου. Ομάδα Β) ο γενικός γραμματέας του οικείου υπουργείου (πρόεδρος), ο γραμματέας της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης, ένα μέλος ΔΕΠ ή ιδιώτης εμπειρογνώμονας. Ομάδα Γ) ένα μέλος του ΑΣΕΠ (πρόεδρος), ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Υγείας, ο διοικητής της οικείας ΥΠΕ (θα έχει επιλεγεί με την προωθούμενη διαδικασία).

Τα κριτήρια επιλογής των υποψηφίων θα διαφέρουν ανά κατηγορία και ανάλογα με τη φύση του φορέα, ωστόσο βασικά προσόντα θα αποτελούν: πτυχίο ανώτατης εκπαίδευση, ξένη γλώσσα, 10ετής εργασιακή εμπειρία (6ετής για φορείς τοπικής εμβέλειας ή ειδικού χαρακτήρα), συνάφεια πτυχίου ή/και εργασιακή εμπειρία τουλάχιστον 5 ετών συναφής με την προκηρυσσόμενη θέση διοίκησης (3 ετών για φορείς τοπικής εμβέλειας ή ειδικού χαρακτήρα).

Για παράδειγμα, για τη θέση διοικητή νοσοκομείου, η συνάφεια πτυχίου ή προϋπηρεσίας αφορά τόσο τον τομέα της Υγείας όσο και τη διοίκηση μιας μονάδας. Επίσης οι υποψήφιοι θα περνούν από τεστ δεξιοτήτων. Η μοριοδότηση θα έχει ανώτερο όριο τα 3.000 μόρια. Από 800 μόρια το ανώτερο θα βαθμολογούνται το τεστ δεξιοτήτων, η εργασιακή εμπειρία και η δομημένη συνέντευξη στην οποία θα κληθούν οι επτά επικρατέστεροι υποψήφιοι (σύνολο 2.400 μόρια), ενώ έως 600 μόρια θα προσφέρουν τα τυπικά προσόντα.

Τα στάδια της διαδικασίας επιλογής θα είναι τα εξής: το εποπτεύον τον φορέα υπουργείο θα βγάζει πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος προς τους υποψηφίους, κατόπιν ελέγχου του ΑΣΕΠ. Θα ακολουθεί το τεστ δεξιοτήτων (για τις ομάδες Α και Γ). Θα μοριοδοτούνται τυπικά προσόντα και εργασιακή εμπειρία. Οι πρώτοι 7 σε μόρια υποψήφιοι θα καλούνται σε δομημένη συνέντευξη. Η Επιτροπή Επιλογής θα συντάσσει πίνακα με τους τρεις επικρατέστερους υποψηφίους. Ο αρμόδιος υπουργός θα επιλέξει έναν από τους τρεις για τη διοίκηση του φορέα.

Με λίγα λόγια η κυβέρνηση στήνει επιτροπές, επί επιτροπών για να δημιουργήσει ένα δήθεν σύστημα «αξιοκρατίας», στο οποίο όμως τον τελευταίο λόγο θα έχει ο εκάστοτε υπουργός, δηλαδή ένα μέλος της κυβέρνησης, το οποίο με τη σειρά του δίνει αναφορά στο Μαξίμου και τον πρωθυπουργό! Ουσιαστικά η κυβέρνηση θα έχει τη δυνατότητα να διορίζει ένα διοικητή φιλικά προσκείμενο προς αυτή, ο οποίος όμως θα έχει τον «τίτλο» της …αξιοκρατικής τοποθέτησης, αφού θα έχει περάσει μέσα από τη διαδικασία των επιτροπών!

Μόνιμη αξιολόγηση

Ειδικότερα το νέο σύστημα αξιολόγησης των διοικήσεων θα προβλέπει:

— Ετήσια σχέδια δράσης για κάθε φορέα.

— Συμβόλαια απόδοσης.

—  Αύξηση της θητείας των διοικήσεων από 3 σε 4 έτη.

— Ετήσια αξιολόγηση των διοικήσεων, δυνατότητα ανταμοιβής (bonus παραγωγικότητας) ή άμεσης λήξης της θητείας τους.

Οι νέες διοικήσεις θα υπόκεινται σε αξιολόγηση με βάση τα ετήσια σχέδια δράσης κάθε φορέα, ενώ θα υπογράφουν συμβόλαια απόδοσης με τον αρμόδιο υπουργό τα οποία θα προβλέπουν συγκεκριμένους στόχους και δράσεις (θα αναρτώνται στην ιστοσελίδα του υπουργείου). Δηλαδή οι διοικήσεις θα μπορούν να εξασφαλίζουν μεγάλα ποσά για λογαριασμό τους, τα οποία θα πληρώνονται από τον κρατικό προϋπολογισμό δημιουργώντας μια νέα γενιά «golden doys» μέσα στο δημόσιο τομέα

Αν δεν επιτευχθούν οι στόχοι (ή προκύψει ζήτημα μη σύννομης διαχείρισης) θα επέρχεται παύση των διοικήσεων, έπειτα από εισήγηση του αρμόδιου υπουργού στο υπουργικό συμβούλιο. Αντικαταστάτης τού διοικητή που παύεται θα είναι ένας από τους εναπομείναντες δύο επικρατέστερους υποψήφιους.

Παράλληλα, με το νομοσχέδιο –που θα αναρτηθεί άμεσα προς διαβούλευση με στόχο να τεθεί προς ψήφιση στη Βουλή εντός του μήνα- οι θητείες των διοικήσεων αυξάνονται στα 4 έτη (από 3 σήμερα). Δηλαδή οι διοικήσεις θα μπορούν να παραμένουν στις θέσεις τους ακόμα και όταν λήξει η θητεία μιας κυβέρνησης αφού θα διορίζονται εν μέσω τετραετίας, «δένοντας» τα χέρια της επόμενης ως προς την επιλογή των προσώπων.

Ωστόσο, σύμφωνα με την «ΕΦΣΥΝ», υπάρχει ήδη κατατεθειμένη πρόταση από το ίδιο το ΑΣΕΠ με την οποία θα μπορούσε να υπάρξει πραγματική «αποκομματικοποίηση» των διοικήσεων. Πρόκειται για  το γνωστό ως «πόρισμα Παπατόλια» είχε ουσιαστικά προτείνει -στον πρώην υπουργό Εσωτερικών, Μ. Βορίδη- τον εξοβελισμό των υπουργικών αποφάσεων και την επιλογή διοικητών από μια εξωκυβερνητική επιτροπή (τρία μέλη ΑΣΕΠ, ένα μέλος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους και ο αρμόδιος υπηρεσιακός γραμματέας), με αποκλειστικό κριτήριο τη βαθμολογία τού υποψηφίου με βάση τα τυπικά προσόντα και τη συνέντευξη.