Οι «μαύρες» προβλέψεις για την ανεργία  και το «σταυρόλεξο» ανάπτυξης και δημοσιονομικής προσαρμογής

Εκτίναξη της ανεργίας φέτος στο 20% έναντι πρόβλεψης στον κρατικό προϋπολογισμό για 15,6% καταγράφει η 7η μεταμνημονιακή έκθεση των θεσμών που δόθηκε χτες στην δημοσιότητα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ουσιαστικά με βάση το ποσοστό της ύφεσης αναμένονται να προστεθούν άλλοι 195.000 άνεργοι στους ήδη υπάρχοντες.

Ωστόσο, κάνει λόγο για περιορισμένη έκταση της μείωσης των θέσεων εργασίας που εξηγείται από το προσωρινό σοκ και από την επίδραση των έκτακτων μέτρων που έχουν ληφθεί για τη στήριξη των επιχειρήσεων και την προστασία των θέσεων εργασίας.

Πάντως πιο  απαισιόδοξη είναι η πρόβλεψη, που έχει κάνει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το οποίο εκτιμά ότι η ανεργία θα ανέλθει στο 22% το 2020 και θα μειωθεί σε 19% το 2021.

Στο μεταξύ στο 18,3% αυξήθηκε το ποσοστό της ανεργίας τον Ιούνιο εφέτος, από το διορθωμένο προς τα κάτω 17,1% τον Ιούνιο πέρυσι και το διορθωμένο προς τα άνω 17,3% τον Μάιο 2020 με βάση την ΕΛΣΤΑΤ. Κύριο χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι οι μεγάλες ποσοστιαίες αυξήσεις καταγράφηκαν στις βασικές τουριστικές περιοχές της χώρας, όπως η Κρήτη και το Αιγαίο.

Ειδικότερα, οι άνεργοι ανήλθαν σε 836.637 άτομα και αυξήθηκαν κατά 27.091 άτομα σε σχέση με τον Ιούνιο 2019 (αύξηση 3,3%) και κατά 58.146 άτομα σε σχέση με τον Μάιο 2020 (αύξηση 7,5%).

Το σύνολο των απασχολουμένων εκτιμάται ότι ανήλθε σε 3.744.630 άτομα. Οι απασχολούμενοι μειώθηκαν κατά 174.217 άτομα σε σχέση με τον Ιούνιο 2019 (μείωση 4,4%) και αυξήθηκαν κατά 11.640 άτομα σε σχέση με τον Μάιο 2020 (αύξηση 0,3%).

Πάντως τα στοιχεία του Σεπτεμβρίου και κυρίως του Οκτωβρίου αναμένεται να είναι τα πιο ανησυχητικά. Κυρίως λόγω του ότι η τουριστική σεζόν έληξε πρόωρα αλλά και τον Οκτώβριο λήγει η ρήτρα διατήρησης θέσεων εργασίας για όσες επιχειρήσεις μπήκαν στο πρώτο μόνο «κύμα» των μέτρων στήριξης (επιστρεπτέα προκαταβολή Ι κτλ). Βέβαια δεν αποκλείεται και αναδιάρθρωση της σύνθεσης του εργατικού δυναμικού καθώς οι όποιες ενισχύσεις δόθηκαν έχουν ως προαπαιτούμενο τη διατήρηση των ίδιων θέσεων εργασίας και όχι των ίδιων εργαζομένων. Ουσιαστικά μπορεί να καταγραφούν φαινόμενα απολύσεων των «ακριβών» εργαζομένων και προσλήψεων πιο νέων και βέβαια πιο «οικονομικών».

Πάντως με βάση τα στοιχεία του ΟΑΕΔ το πλήθος των εγγεγραμμένων ανέργων τον Αύγουστου του 2020 σε σχέση με τον Αύγουστο του 2019 αυξήθηκε κατά 13,3%. Αναλυτικά, οι άνεργοι τον Αύγουστο ανήλθαν σε 1,090 εκατ. έναντι 1,095 εκατ. ευρώ τον Ιούλιο. Δηλαδή μειώθηκαν κατά περίπου 5000 άτομα, κύρια λόγω του τουρισμού.

Πάντως οι προβλέψεις της Κομισιόν συνολικά για την πορεία της οικονομίας φέτος  και το 2021 παραπέμπουν σε αναπτυξιακό κενό». Σύμφωνα με τους συντάκτες της έκθεσης, η ύφεση φέτος θα είναι 9% και η ανάκαμψη το 2021 τοποθετείται στο 6%, πράγμα που σημαίνει ότι οι απώλειες στο ΑΕΠ τον επόμενο χρόνο θα είναι 3 ποσοστιαίες μονάδες δηλαδή γύρω στα 5,5 δισ. ευρώ. Η επαναφορά του ΑΕΠ στα επίπεδα του 2019 δεν αναμένεται πριν το 2022 και αυτό υπό προϋποθέσεις. Κι αυτό είναι προφανές ότι επηρεάζει και την πορεία της ανάσχεσης της ανεργίας.

Μέγα ερώτημα είναι το πώς όμως σταδιακά θα μπει και πάλι σε τροχιά η χώρα όταν υπάρχει ο στόχος της κυβέρνησης για ισοσκελισμένο προϋπολογισμό το 2021. Ουσιαστικά , η αναγκαία δημοσιονομική προσαρμογή θα αγγίξει τα 12 δισ. ευρώ, την ώρα που και του χρόνου θα υπάρχει ένα κενό στην ανάκτηση του χαμένου εδάφους και η αναγκαιότητα επεκτατικών πολιτικών θα είναι αδήριτη. Βέβαια το οικονομικό επιτελείο θεωρεί ότι θα υπάρξει αυτόματη εξοικονόμηση πόρων και διόρθωση της υπέρβασης από την μη επανάληψη δαπανών για τη στήριξη της οικονομίας που έγιναν φέτος και την απόσυρση των ρυθμίσεων για αναστολές πληρωμών οφειλών στο Δημόσιο. Επίσης περιμένει πολλά από την αναθέρμανση της οικονομίας και την αλλαγή τάσης σε διεθνές επίπεδο.
Όμως ο δημοσιονομικός κορσές, μαζί με το «σισύφειο» χρέος θα υπάρχει και θα απειλούν τις όποιες προσπάθειες για στήριξη της οικονομίας, στοχευμένεςδράσεις και  μόνιμες φοροελαφρύνσεις. Ήδη οι θεσμοί αναφέρουν ότι  δεν υπάρχει χώρος για μόνιμα μέτρα και παραπέμπουν στην κίνηση της κυβέρνησης για φοροελαφρύνσεις με συγκεκριμένο χρονικό ορίζοντα υπενθυμίζοντας πάντα το χρέος.  Ήδη με βάση δημόσιες δηλώσεις το χρονοδιάγραμμα προβλέπει σταδιακή επιστροφή των κανόνων από το 2022 ώστε να διασφαλιστεί και η βιωσιμότητά του.

Γιώργος Αλεξάκης

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ, ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ, ΑΝΕΡΓΙΑ, ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ


ΕΓΓΡΑΦΗ NEWSLETTER

ΕΝΗΜΕΡΩΘΕΙΤΕ ΠΡΩΤΟΙ ΓΙΑ ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΘΕΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΗΣ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΟΛΟ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ!